Λακωνία: Ρεμβάζοντας στη χώρα των Βατικιών

Λακωνία: Ρεμβάζοντας στη χώρα των Βατικιών

Πορευόμενος στα ανατολικά παράλια της Λακωνίας, μπαίνεις στους νωχελικούς ρυθμούς των ντόπιων απολαμβάνοντας την ξεχωριστή ομορφιά του τόπου, είτε βρίσκεσαι στα δροσερά νερά και τις μεταξένιες παραλίες της περιοχής, είτε βαδίζεις πεζοπόρος στα γραφικά, πετρώδη μονοπάτια του κάβου Μαλέα.

 

Κείμενο: Βασίλης Μωραΐτης  

Φωτό:www.jetskiworld.gr

 

Συνήθως όταν κανείς αποφασίζει να κινηθεί προς την ανατολική ή νότια Πελοπόννησο βάζει κάποιο όριο στη διαδρομή, όπου για το περισσότερους είναι η Μονεμβασιά ή το Λεωνίδιο. Κι αυτό γιατί οι αποστάσεις είναι μεγάλες, οι δρόμοι ελαφρώς στενοί όσο κατευθύνεσαι προς τα νότια, κι αν τα συνδυάσει κανείς με τη ζέστη του καλοκαιριού, προσπαθεί σε γενικές γραμμές να αποφεύγει τις πολλές ώρες οδήγησης. Ωστόσο, στο κάτω άκρο του ανατολικού τμήματος, ή ποδιού όπως πιο συχνά περιγράφει κανείς, το τοπίο αποκτάει μια ξεχωριστή εικόνα, που ξεφεύγει από τις καθιερωμένες της ανατολικής Πελοποννήσου. Αλλάζει η μορφή του πράσινου, τα στεγνά, βραχώδη βουνά έχουν γκρίζο ανοιχτό χρώμα, ενώ οι χρυσαφένιες παραλίες παραπέμπουν σε εξωτικά νησιά της Καραϊβικής.

 

Νεάπολη

Η Νεάπολη απέχει μόλις μερικά χιλιόμετρα από τον Αγ. Νικόλαο, όπου σαν πόλη είναι μεν μεγαλύτερη της περιοχής (σ’αυτή ζουν περίπου 2.700 κάτοικοι) και είναι χτισμένη κυρίως κατά μήκος της ακτογραμμής, στη θέση της αρχαίας πόλης Βοιές. Ευρήματα δείχνουν ότι οι ακτές του όρμου είχαν κατοικηθεί από την πρώιμη εποχή του Χαλκού. Οι Βοιές ήταν ένα από τα κέντρα κατά τους μυκηναϊκούς, αλλά και τους κλασσικούς χρόνους. Ωστόσο, τη μεγαλύτερη ακμή τους γνώρισαν κατά την ρωμαϊκή εποχή. Η ονομασία Βάτικα (Βοιάτικα), που προσδιορίζει την ευρύτερη περιοχή, αναφέρεται το 15ο αιώνα στα ενετικά αρχεία σαν όνομα ενός μικρού κάστρου που άλλαξε πολλές φορές χέρια ανάμεσα στους Ενετούς και τους Τούρκους.

 

Στο λιμάνι της πόλης δεσπόζει το άγαλμα του ναύτη ανάμεσα στις χαρακτηριστικές χταποδοταβέρνες. Το ψητό χταπόδι αποτελεί τον βασικό ουζομεζέ της περιοχής, όπου σερβίρεται στο πιατάκι του γλυκού ωστόσο, η τιμή του είναι τσουχτερή. Η βραδινή σιέστα στην συγκεκριμένη πλατεία, ασορτί με τον φως του φεγγαριού που καθρεφτίζεται στη γαλήνια θάλασσα και το απαλό αεράκι “δένουν” το ονειρεμένο σύνολο για τον κάθε επισκέπτη. Η μεγάλη παραλία της προσφέρεται για περίπατο και ρεμβασμό είτε κινηθείς βόρεια, προς τη Νερατζιώνα είτε νότια προς το λιμανάκι του Παλαιοκάστρου.

 

Λάχι-Προφ.Ηλίας

Βγαίνοντας έξω από την πόλη με κατεύθυνση προς τα ανατολικά συναντάει κανείς το ορεινό χωριό Λάχιο ή Λάχι, κατεξοχήν χωριό καπεταναίων, από όπου αντικρίζεις τον όρμο της Νεάπολης από μία πρωτόγνωρη οπτική γωνία. Κατά το χάραμα καθώς επίσης και το ηλιοβασίλεμα τα νερά της θάλασσας παίρνουν άλλη όψη, καθώς ο ήλιος προσθέτει αργά, αλλά με εξαιρετική υπομονή και ευρηματικότητα τις πινελιές του στον διαυγέστατο ορίζοντα. Η θάλασσα γίνεται όλο και πιο σκούρα, γεγονός που ενισχύει την άγρια όψη της πόσο μάλιστα αν την πετύχεις φουρτουνιασμένη. Κατηφορίζοντας, μπαίνεις σε βατό χωματόδρομο και φθάνεις στο παραλιακό χωριό του Προφήτη Ηλία. Ένα μικρό χωριό όπου φιλοξενεί μόλις εφτά κατοίκους, από τους οποίους μόνο οι τρεις είναι μόνιμοι ενώ οι υπόλοιποι προέρχονται από το Λάχι και κατηφορίζουν σ’αυτό μόνο κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού. Μέσα σε ένα φυσικό, όρμο μινιμαλιστικών διαστάσεων βρίσκεται λαξευμένο ανάμεσα στο βράχους της περιοχής το λιμανάκι του χωριού όπου βρίσκουν απάνεμο καταφύγιο οι παραδοσιακές, ξύλινες ψαρόβαρκες, με μόνιμο παρατηρητή το ξωκλήσι του Προφήτη Ηλία που βρίσκεται στη δυτική άκρη του λιμανιού.

 

Στη νότια πλευρά του χωριού η βραχώδη ακτή κλέβει την παράσταση, μιας και βράχια έχουν λαξευτεί, προσεγμένα κι επίμονα από τα άγρια κύματα της περιοχής με το πέρασμα των χρόνων. Μια πιο προσεκτική ματιά αρκεί για να δει κανείς ότι η φορά των βράχων, που αποτελεί ένα μοναδικό έργο τέχνης της φύσης, με κατεύθυνση από τη θάλασσα προς τη στεριά. Ανάμεσα στις αιχμηρές προεξοχές των βράχων διακρίνεις τα απομεινάρια κάποιων ξύλινων ψαρόβαρκων, πάνω στα οποία ξαποστάζουν αγέρωχα οι γλάροι της περιοχής. Προς τη δυτική πλευρά του χωριού θα απολαύσεις τα δροσερά νερά της παραλίας, και την ηρεμία του τοπίου στην απόμερη παραλία, έχοντας για ξαπλώστρα τους μεγάλους κόκκους της μαύρης, αλλά καθαρής, άμμου. Πίσω σου κείτονται τα κόκκινα αναχώματα που έχουν διαβρωθεί κατά τέτοιο τρόπο από τα άλλα πετρώματα, με αποτέλεσμα να συνθέτουν μία φυσική κουρτίνα από το ξερό τοπίο της περιοχής.

 

Από τον Προφήτη Ηλία συνεχίζεις την πορεία σου, προς τα ανατολικά, διαβαίνοντας τον πετρώδες χωματόδρομο με στόχο να φθάσεις τα μοναστήρια της Αγίας Ειρήνης και του Αγίου Γεωργίου, περιοχή γνωστή ως “Μικρό Άγιο Όρος”. Σ’αυτά θα καταφέρεις να φθάσεις μόνο περπατώντας, εφόσον ο δρόμος φθάνει πλέον, μέχρι την πετρώδη περιοχή του όρμου της Αγ. Μαρίνας, κι όχι μέχρι το γνωστό ακρωτήρι Κάβο-Μαλιάς. Στο τέλος σχεδόν του δρόμου του δρόμου φθάνεις σε μία περιοχή όπου λιγοστοί ντόπιοι γνωρίζουν. Πρόκειται για μία πρωτόγνωρη παραλία, με καταγάλανα νερά σε αγκάλες που το αργιλώδες, άσπρου χρώματος, έδαφος έχει σμιλευτεί από τον αέρα και τον κύμα, διαγράφοντας καμπύλες, κουφώματα ακόμη και σκαλοπάτια. Η μαγεία του συνόλου κορυφώνεται στα χιλιάδες λευκά κελύφη των οστρακοειδών που έχουν εμφυτευτεί στη επιφάνεια του αργιλώδες εδάφους, αποδεικνύοντας ότι η φύση είναι ο πιο αξιόλογος τεχνίτης, μιας και το φυσικό μωσαϊκό αποτελεί μία ξεχωριστή ομορφιά. 

 

Αν κόψεις δρόμο, μετά το πέρασμά σου από το Λάχι, μπαίνεις στο στενό ασφάλτινο, επαρχιακό δρόμο που οδηγεί σε ένα γραφικό χωριό τα Βελανίδια. Χτισμένο μέσα σε μία ρεματιά, σε απόσταση περίπου ενός χιλιομέτρου από τη θάλασσα τα σπίτια του οικισμού ανεβαίνουν συμμετρικά στην πλαγιά δημιουργώντας μία σπάνια εικόνα με την κλιμακωτή τους διάταξη. Αξιόλογες είναι οι παλιές εκκλησίες της περιοχής, ανάμεσά τους, του Αγ. Ιωάννη, η οποία είναι σκαρφαλωμένη πάνω στο βράχο στην είσοδο του χωριού και τους Αγ. Παντελεήμονα που φέρει τοιχογραφίες του 13ου αιώνα. Βγαίνοντας από το γραφικό χωριό μπορείς να κατευθυνθείς είτε προς της παραλία είτε προς το ακρωτήριο Μαλέα. Ένα ακρωτήρι φημισμένο από τα πολύ παλιά χρόνια για τους ισχυρούς, αντίθετους ανέμους που πνέουν στην περιοχή και τις δυσκολίες που προξενούσε στους ναυτικούς. Ο χιλιοτραγουδισμένος από τους έλληνες συγγραφείς (με πρώτο τον Ανδρέα Καρκαβίτσα) Κάβος Μαλέα, υψώνεται στα εξακόσια μέτρα πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας. Αποτέλεσε τόπο λατρείας πολλών θεών κατά την αρχαιότητα και συγκέντρωσε το θρησκευτικό συναίσθημα των ανθρώπων απέναντι στα στοιχεία της φύσης. Ήταν τόσες οι μονές και οι εκκλησίες του που ονομάστηκε “Μικρό Άγιο Όρος”. Στις μέρες μας διακρίνονται οι εκκλησίες του Αγ. Θωμά και του Αγ. Μύρου με πρόσβαση από τα Βελανίδια και οι εκκλησίες του Αγ. Γεωργίου και της Αγ. Ειρήνης στη δυτική πλευρά, με πρόσβαση από τον Άγιο Νικόλαο.

 

Βελανίδια

Στην παραλία των Βελανιδιών κυριαρχεί το ψιλό, καθαρό βοτσαλάκι, αυτό που δεν κολλάει στις πατούσες των ποδιών. Η θάλασσα είναι διαυγείς, με τα νερά της να αλλάζουν αποχρώσεις μεταξύ γαλανών, μπλέ και πράσινων ανάλογα με την φορά των ακτινών του ήλιου. Η παραλία διατηρεί το καθαρόαιμο ύφος της, χωρίς να υπάρχει ίχνος εκμετάλλευσης. Με λίγα λόγια καμία καντίνα, ξαπλώστρα, ομπρέλα και οτιδήποτε άλλο μπορείς να φανταστείς δεν υπάρχει ότι να χαλάει την παραδεισένια, ομορφιά του τοπίου. Τον τελευταίο ανεφοδιασμό σου μπορείς να κάνεις στην μοναδική ψαροταβέρνα που βρίσκεται στην αρχή της παραλίας. Σ’αυτή θα καταλήξεις αφού απολαύσεις τα δροσερά νερά της περιοχής. Ο μπάρμπας της ταβέρνας θα σερβίρει με μαστοριά ότι έχει βγάλει η ψαριά της ημέρας, κάνοντάς σε να γλείφεις τα δάχτυλά σου. Οι κορφές του όρους Κριθίνα θα κρύψουν πρώιμα τις ακτίνες του ήλιου, και το ακρωτήρι Καμήλι αρχίζει προοδευτικά να διαγράφει την καλλίγραμμη σιλουέτα του στη βόρια άκρη της παραλίας.

 

Αυτή είναι η κατάλληλη χρονική στιγμή να πορευτείς προς τον Κάβο Μαλέα και να θαυμάσεις την μοναδική ομορφιά του τοπίου. Μικροί, προσωπικοί θα έλεγε κανείς, όρμοι σχηματίζονται στην ακτογραμμή της παραλίας. Στους μικρούς λόφους βρίσκονται απομεινάρια των κάστρων από τους Ενετικούς χρόνους. Οδικός καταφέρνεις να φθάσεις μέχρι μία πηγή απ’όπου θα ανεφοδιάσεις το παγούρι σου. Από ‘κει και πέρα, θα συνεχίσουν οι λάτρες της πεζοπορίας για να φθάσουν μέχρι τον φάρο του ακρωτηρίου. Η περιφέρεια προσφέρεται για περιηγήσεις και υπάρχουν αρκετές κυκλικές διαδρομές με αξιόλογο ενδιαφέρον.

 

Οι λάτρεις της θάλασσας και της απόλυτης ηρεμίας θα καταλήξουν στα εξωτικά νερά της παραλίας στα Βιγκλάφια, το ορμητήριο για την πανέμορφη Ελαφόνησο. Η παραλία προσφέρεται ακόμη περισσότερο στους οικογενειάρχες μιας και προσφέρει ασφάλεια και χώρο για το ανέμελο παιγνίδι των παιδιών. Τα νερά εδώ και χρόνια διατηρούν αναλλοίωτο το γαλαζοπράσινο χρώμα τους, δελεάζοντας το κάθε επισκέπτη να δηλώσει μονιμότητα σ’αυτά σαν να είναι ρεμέντζο. Πράγματι μιας βουτιά αρκεί για να σε πείσει για την καθαρότητα και την διαύγειά τους. Η ξανθιά, ψηλή, άμμος άμμο σε μαγνητίζει για να ξεροσταλιάσεις πάνω της αγναντεύοντας το απέραντο γαλάζιο και τις ακτές της Ελαφόνησου. Συνεπώς, τις όποιες χάρες του καλοκαιριού δεν χρειάζεται υποχρεωτικά να τις αναζητήσει κανείς μόνο στα κοσμοπολίτικα νησιά του Αιγαίου ή του Ιονίου Πελάγους, εφόσον υπάρχουν εξίσου μαγευτικά τοπία στα υπόλοιπα μέρη της πανέμορφης χώρας μας. Αρκεί κανείς να τα αναζητήσει...